Şiir defteri tutmak: Beğenilen dizeler

Beğenilen bir dize, kaybolmaya yatkındır. Kulakta kalır, sayfası karışır, bir hafta sonra yalnızca bir kelimesi durur. Şiir defteri bu dağılmayı yavaşlatır. Büyük bir yorum kitabı olması gerekmez. Tarih, kaynak ve dizenin kendisi yeter. Az şey, çok şeyden daha uzun yaşar.

Ne yazmalı

Deftere bütün şiiri geçirmek zorunda değilsiniz. Sizi durduran beyti ya da tek dizeyi, satır sonlarını bozmadan yazın. Dize ile beyti tek satıra indirmek, işini siler. Altına uzun bir çözümleme şart değildir. Bir cümle yeter: burada şu kelime tekrar ediyor.

Kaynağı da yazın. Şair, kitap, sayfa. Sayfa yoksa en azından kitabı. Kaynaksız dize, bir süre sonra size aitmiş gibi dolaşır. Bu, güzel bir tesadüf değildir. Başkasının emeğini kaybetmektir.

Nasıl seçmeli

Her güzel gelen satırı yazarsanız defter ikinci bir kitap olur ve açılmaz. Bir oturuşta en çok iki parça seçin. Seçim, o günkü halinize uyan satır olsun. Uymayanı da yazabilirsiniz. Yalnızca beğendim diye değil, takıldım diye de not düşün. Takılmak, sevmekten daha öğretici olabilir.

Başkasının altını çizdiği dizeyi otomatik almayın. Önce kendiniz sesli okuyun. Ağızda durmuyorsa deftere de zorla girmesin. Duruyorsa alın. Bu süzgeç, defteri vitrin olmaktan çıkarır.

Düzen ve dağınıklık

Tarih sırası, şaire göre ayırma ya da tamamen dağınık bir akış. Üçü de olur. Dağınık akış, o günlerin ruhunu tutar. Aradığınız dizeyi bulamazsınız. Şaire göre düzen, aramayı kolaylaştırır. Günlük hali siler. İkisini birden istiyorsanız solda tarih, sağda şair adı yeter. Ağır bir fihrist kurmayın. Fihrist, defteri ödev defterine çevirir.

Dijital not da meşrudur. Arama kolaydır, sayfa hissi azalır. Ara sıra kâğıda dönmek, satır sonunu gözünüzle korur. Hepsini tek araca hapsetmeyin.

Geri dönmek

Defter yazıldıkça kapanmasın. Ayda bir, eski bir sayfayı açın. O gün neden durduğunuzu hâlâ görüyor musunuz? Görmüyorsanız dize kötüleşmiş değildir. Siz başka bir yerdesinizdir. Bunu da kenara yazın. İkinci not, birinciyi silmesin.

Başkasına okumak isterseniz dizeyi kaynağıyla birlikte okuyun. Kaynaksız okuma, alıntıyı sözünüz gibi gösterir. Kısa bir susuştan sonra kendi cümlenizi ekleyin. Ek, dizeden uzun olmasın.

Saklama

Defter çantada ezilmesin diye her yere taşımak zorunda değilsiniz. Evde duran bir defter, daha düzenli tutulur. Yine de gezide duyduğunuz bir dize için cepte küçük bir kâğıt bulundurun. Akşam o kâğıdı deftere geçirin. Geçirmezseniz cep çamaşırda kaybolur.

Bitmiş defteri atmayın. Yıllar sonra ilk sayfadaki acemilik, utanç değil, yol olur. Acemi cümleyi yırtmak, o günkü kulağı siler.

Sık sorulan sorular

Bütün şiiri yazmalı mıyım? Hayır. Sizi durduran birimi, satır sonunu bozmadan yazın. Kaynağı mutlaka ekleyin.

Dijital not yeter mi? Aramak için evet. Satır sonunu görmek için ara sıra kâğıt daha nettir. İkisini birlikte kullanabilirsiniz.

Beğenmediğim dize girer mi? Girer. Takıldığınız yeri not etmek, defteri övgü listesi olmaktan kurtarır.